مقالات

در مورد کاشی و سرامیک بدانید

در مورد کاشی و سرامیک بدانید

درمورد کاشی و سرامیک بدانید

سفالگری از جمله باستانی‌ ترین هنرهای بشری و در واقع سر منشاء هنر تولید کاشی و سرامیک است. که نخستین آثار این هنر در ایران به حدود 10.000 سال قبل از میلاد می‌رسد. که به صورت گل نپخته بوده و آثار اولین کوره‌های پخت سفال به حدود 6000 سال قبل از میلاد بر می‌گردد.
در مورد کاشی و سرامیک بدانید که زمان آغاز لعاب‌ کاری که امکان ضد آب کردن و همچنین نقاشی کردن و زیبا سازی ظروف و سفال‌ ها و تهیه کاشی را مقدور می‌ کرد به حدود 5000 سال پیش می‌ رسد.
مردم سرزمین ایران به سبب موقعیت خاص جغرافیایی و قرار گرفتن بر سر راه شاهراه تمدن‌ ها ، نه تنها از نخستین سازندگان آثار سفالی بوده‌ اند بلکه چیره دست‌ ترین سازنده به شمار می‌ رفته‌ اند.
کاربرد کاشی سرامیکی از ۴۰۰۰ سال قبل از میلاد در مصر باستان تا استفاده در سفینه های فضایی در عصر حاضر از تاریخچه ای طولانی برخوردار است.
نخستین مرحله انتخاب و آماده‌سازی مصالح آن می‌باشد. مصالح کاشی‌ سازی خاک رسی است که ۲۰ تا ۲۵ درصد آن سلیس می‌باشد. نخست مواد اضافی و زائد و دانه‌ های سنگ را از داخل آن جدا می‌ کنند. بعد از شستشو و جدا کردن دانه‌ های اضافی و یکنواخت نمودن خاک آن را هوا می‌ دهند. بعد آن را آسیاب می‌ کنند تا به گرد یکنواختی تبدیل گردد. هر قدر خاک رس تهیه شده مرغوب تر باشد در به عمل اوردن خاک آن دقت بیشتری می‌شود. بعد فوراً آن را با تسمه بدنه برای مراحل بعدی به سالن‌ های دیگر منتقل می‌کنند.
پختن کاشی: کاشی در دو نوبت پخته می‌شود. بار اول قطعه سفالی را پس از خشک شدن به کوره پخت می‌ برند و اغلب از کوره‌ های تونلی استفاده می‌ شود. ابتدا حرارت را به تدریج تا ۱۰۰ درجه سانتیگراد می‌ رسانند تا آب فیزیکی قطعه متصاعد گردد و به تدریج حرارت کوره بالا می‌ برند و حدود ۲۵۰ درجه سانتیگراد کلیه رطوبت آن تبخیر می‌ شود و در حرارت ۴۵۰ الی ۶۰۰ درجه آب شیمیایی آن تبخیر می‌ گردد و در حرارت ۸۰۰ درجه تمام مواد الی خاک رس از بین رفته و قطعه به مرحله شیشه ای شدن می‌ رسد.
لعاب دادن روی کاشی: پس از اینکه اولین مرحله پخت به اتمام رسید و قبل از آنکه قطعه کاملاً پخته شده و به مرحله شیشه‌ ای شدن برسد قطعه را از کوره خارج می نمایند و روی آن لعاب می‌ پاشند. اگر کاشی گل دار باشد قبل از لعاب پاشیدن گل‌ های مخصوص که از جنس لعاب بوده روی قطعه می‌ چسبانند. بعد روی آن لعاب می‌ پاشند. سپس قطعات لعاب کاری شده را روی واگن های مخصوص چیده و دوباره به کوره می‌ برند و مرحله دوم پخت را انجام می‌ دهند. لعاب روی سفال در اثر حرارت جاری شده و توی سوراخ‌ های قطعه سفالی نفوذ کرده و با آن یکپارچه می‌ شود. سپس کاشی‌ ها درجه بندی می‌ شوند و بعد از بسته‌ بندی به بازار عرضه می‌ شوند.
کاشی لعاب دار یکی از انواع قدیمی کاشی است. که بیشتر برای مقاصد تزئینی به کار می‌ رود. در ایران صنعتگران از اکسید فلزهایی چون قلع، مس، کبالت، منیزیم و آنتیمون برای لعاب کاری کاشی استفاده می‌ کردند.این نوع کاشی در سراسر آسیاس جنوبی، آفریقای شمالی، اسپانیا و سایر نقاط اروپا و چین هم تولید و استفاده می‌ شود. ایتالیا نیز یکی از پیشگامان این صنعت است. در اصل دلیل لعاب کاری کاشی این است که سطحی درخشنده، صاف، زیبا، ضد آب و ضد مواد شیمیایی داشته باشد.
لعاب به پوشش شیشه‌ ای می‌ گویند که بر روی سطح بعضی سرامیک‌ ها قرار گرفته است. این یک لایه‌ ی حفاظتی بوده که تضمین می‌ کند کاشی نسبت به لکه‌ ها و آب نفوذ ناپذیر باشد. با این حال بعضی افراد مواد بدون لعاب (مات) را ترجیح می‌ دهند چون می‌ خواهند طبیعی‌ تر به نظر برسد. سرامیک‌ های بدون لعاب باید به صورت دوره‌ ای درزگیری شوند تا در برابر لکه‌ ها حفاظت گردند.
لعاب تک پخت سریع با لعاب‌ های دو پخت تفاوت‌ های اساسی دارد. در مورد لعاب‌ هایی که برای سیستم دو پخت مورد استفاده قرار می‌ گیرد محدودیتی در میزان مصرف NAO، PBO، B2O3 موجود در ترکیب ندارد البته تا جایی که مسائل ترکیبی از قبیل تبخیر حین پخت و تطابق ضریب انبساط حرارتی ایجاد مشکل نکند.
سرامیک ها ممکن است لعاب دار و یا بدون لعاب باشند. لعاب کاشی ها در انوع مختلف در دسترس هستند لعاب مات ، نیمه براق ،براق ، سفید یا رنگی و گلدار، همچنین خشت کاشی نیز در ابعاد، اشکال متنوع دارای سطحی صاف یا بر جسته، زبر یا طرحدار می باشد که بر حسب مورد و محل مصرف انتخاب می شوند. خشت کاشی را که به آن بیسکویت می گویند به کمک لعاب مورد نظر اندود می کنند و این لعاب به صورت گرد مخلوط شده در آب به صورت معلق می باشد اندود می کنند. خشت آماده شده وارد کوره پیش پخت و سپس کوره اصلی می شود و پس از پخت درجه بندی و بسته بندی میگردد .
منظور از بیسکویت کار چیست ؟
مرحله نخست مصالح کاشی‌ سازی خاک  تهیه شده مرغوب می باشد و پس از آن ساختن گل، مخلوط کردن مصالح تهیه شده مرغوب با آب است بعد از آن قالب گیری است. که پس از تأیید گل بوسیله آزمایشگاه از لحاظ نوع مصالح و پراکندگی، گل را قالب ‌گیری می‌ کنند. برای تهیه کاشی مرغوب قالب ‌گیری در خلأ انجام میپذیرد و این عمل باعث توپر شدن و تراکم و مقاومت بیشتر میگردد در کاشی تبریز بیسکویت کار که همان مواد تشکیل دهنده سرامیک می باشد بسیار مرغوب بوده و به شکل کاملا استاندارد نسبت ها و مقیاس و درجه بندی دما بررسی می شود شکل دادن و پرس کردن اغلب به وسیله فشار و پرس با دستگاه های مجهز صورت می‌گیرد و در پی این مراحل مرحله خشک کردن میرسد که اگر قطعه به خوبی و به موقع با زمان دقیق و کارشناسی شده خشک نشود ابعاد آن تغییر میابد در تمام مدت پخت و خشک کردن حرارت درون کوره ها اندازه گیری و کنترل می گردد و بعد از آن در داخل کوره با حرارت بالا عملیات پخت بیسکویت انجام می پذیرد و پس از مرحله پخت بر روی آن لعاب می ریزند که برای کاشی های گل دار با دقت و ظرافت بیشتری نیازمند لعاب ریزی می باشند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *